"W Niemczech wielki przemysł, odznaczający się wysokim poziomem koncentracji produkcji, współistniał z silnym wojs-kowo-biurokratycznym aparatem monarchii pruskiej. Dzięki niej kapitalizm niemiecki posiadał najsilniejszą w owym czasie armię, która wygrała kolejno trzy wojny — z Danią, Austrią i wreszcie z Francją. Kapitalizm zaś dał monarchii i mili tary zmówi pruskiemu środki techniczne i finansowe w skali, jaka dawniej była dla nich nieosiągalna. W rezultacie w sercu Europy powstało silne i agresywne mocarstwo, dysponujące wysoko rozwiniętą bazą przemysłową i pierwszorzędną machiną wojenną. Skojarzenie przodującego przemysłu z wszechmożnym aparatem państwowym wpływało na rozwój w Niemczech elementów kapitału państwowo-monopolistycznego. Rozwinęły się one w Niemczech wcześniej i silniej niż w większości innych krajów kapitalistycznych. "
Tekst zaczerpnięty z "Historia dyplomacji 1871-1914" wyd. Książka i Wiedza; rok 1972
